Apartman ve site aidatlarındaki fahiş artışlar karşısında kat malikleri, Kat Mülkiyeti Kanunu çerçevesinde genel kurul kararlarına itiraz etme, denetim raporu isteme ve harcamaları sorgulama hakkına sahiptir.
Apartman ve Site Aidatlarında Fahiş Artış Çıkmazı: Haklarınızı Nasıl Savunursunuz?
Türkiye genelinde özellikle büyükşehirlerdeki site ve apartman aidatları, mülk sahiplerini ve kiracıları zorlayan seviyelere ulaştı. Birçok yönetim, “maliyet artışı” gerekçesiyle aidatlara fahiş zamlar yaparken, kat malikleri 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu (KMK) kapsamında bu kararları sorgulama yetkisine sahip bulunuyor.
Aidat artışının hukuki bir zemine oturması için öncelikle usulüne uygun toplanmış bir Kat Malikleri Genel Kurulu kararı gerekiyor. Yönetimlerin genel kurul kararı olmaksızın, kendi başlarına yaptıkları yüksek oranlı zamların yasal bir bağlayıcılığı bulunmuyor.
Genel Kurul Kararlarına İtiraz Süreci
Genel kurulda alınan fahiş aidat kararına karşı çıkmak isteyen maliklerin belirli yasal süreleri takip etmesi önem arz ediyor. Toplantıya katılarak aykırı oy kullanan malikler kararın alındığı tarihten itibaren bir ay, toplantıya katılmayanlar ise kararı öğrendikleri tarihten itibaren bir ay içinde Sulh Hukuk Mahkemesi’nde iptal davası açabiliyor.
Dava sürecinde mahkeme, belirlenen aidat miktarının sitenin gerçek ihtiyaçlarıyla orantılı olup olmadığını ve harcama kalemlerinin makuliyetini incelemektedir. İtiraz edilmeyen kararlar kesinleştiği için yasal sürelere dikkat etmek, hak arama sürecinin en kritik aşamasını oluşturuyor.
Denetim ve Şeffaflık Talebi
Yönetimin topladığı her kuruşun hesabını vermekle yükümlü olduğu unutulmamalıdır. Kat malikleri, denetçiden veya yönetimden şeffaf bir gelir-gider tablosu isteme ve yapılan harcamaların faturalarını inceleme hakkına sahiptir.
Özellikle profesyonel yönetim şirketlerinin çalıştığı sitelerde, harcamaların piyasa rayiçlerinin üzerinde olup olmadığı titizlikle kontrol edilmelidir. Eğer yönetim planına aykırı bir harcama veya suistimal şüphesi varsa, malikler olağanüstü genel kurul çağrısı yaparak yönetimin görevden alınmasını talep edebilir.
Kiracılar İçin ‘Demirbaş’ Ayrımı
Aidat tartışmalarında en çok mağduriyet yaşayan kesim olan kiracıların sorumluluğu sadece işletme giderleriyle (temizlik, personel, ortak alan elektriği) sınırlıdır. Binaya değer katan demirbaş niteliğindeki giderler (asansör yenileme, dış cephe boyası, bahçe düzenlemesi vb.) ev sahibine aittir.
Faturaya yansıyan kalemlerin bu ayrım gözetilerek ödenmesi, kiracıların haksız ödemeler yapmasının önüne geçmektedir. Yanlış kalemlerin kiracıdan tahsil edilmesi durumunda, ödenen bedelin mülk sahibinden rücu edilmesi mümkündür.
Aidat kalemlerindeki her kuruşun hesabını sormak, komşuluk hukukunun ötesinde yasal bir sorumluluktur.
Editörün Notu
Ortak yaşam alanlarının giderlerini karşılamak her kat malikinin borcudur; ancak bu durum, denetlenemeyen ve şeffaf olmayan bir “ek vergiye” dönüşmemelidir. Bu rehberde amacımız, yönetimlerle komşuları karşı karşıya getirmek değil, hak arama kültürünü yasal zemin üzerinde güçlendirmektir. Unutmayın ki talep edilmeyen şeffaflık, fahiş harcamaların en büyük sığınağıdır.
