Ticaret Bakanlığı reklam kurallarını yeniledi
- Çocuklara hedefli reklam yasağı: Kişisel verilere dayalı profilleme yöntemiyle çocuklara yönelik reklam yapılması yasaklandı.
- Influencer paylaşımlarına yeni şart: Kazanç, indirim, ürün veya hizmet karşılığı yapılan paylaşımlarda “reklam” ya da “tanıtım” ibaresi kullanılacak.
- İndirim kampanyalarına denetim: İndirimden önceki fiyat olarak, kampanya başlangıcından önceki son 10 gün içindeki en düşük fiyat esas alınacak.
- Yapay zekâ reklamları işaretlenecek: İnsandan ayırt edilemeyen dijital karakterlerin reklamda kullanılması halinde bu durum açıkça belirtilecek.
- Şikâyetlerde süre kısalıyor: Şikâyet platformlarında satıcı ve sağlayıcılara tanınan cevap süresi 72 saatten 48 saate düşürüldü.
Ticaret Bakanlığı, 1 Temmuz 2026 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan yönetmelik değişikliğiyle reklam, indirim, yapay zekâ ve influencer tanıtımlarına yeni kurallar getirdi. Düzenleme, tüketicinin dijital ortamda aldatıcı reklam ve haksız ticari uygulamalara karşı daha etkin korunmasını hedefliyor.
Ticaret Bakanlığı, reklam dünyasında tüketiciyi doğrudan ilgilendiren yeni bir düzenlemeye gitti. “Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliği”nde yapılan değişiklikler, 33297 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak duyuruldu.
Yeni kurallar sadece klasik reklamları değil; sosyal medya paylaşımlarını, yapay zekâ ile oluşturulan tanıtımları, indirimli satış kampanyalarını, tüketici yorumlarını, çevre beyanlarını ve takviye edici gıda reklamlarını da kapsıyor.
Düzenlemelerin 1 Ağustos 2026 tarihinde yürürlüğe girmesiyle birlikte reklam verenlerin, ajansların, sosyal medya etkileyicilerinin ve dijital platformların daha açık, anlaşılır ve doğrulanabilir tanıtım yapması gerekecek.
Hedefli Reklamlarda Şeffaflık Şartı Geliyor
Bakanlığın duyurusuna göre tüketicilerin çevrim içi davranışları ve kişisel verileri analiz edilerek gösterilen hedefli reklamlarda yeni dönem başlayacak. Reklam verenler, reklamın hangi kriterlere göre tüketiciye gösterildiğini ve bu kriterlerin nasıl değiştirilebileceğini doğrudan ve kolay erişilebilir şekilde sunmak zorunda olacak.
Çocuklara yönelik kişisel verilere dayalı profilleme yöntemiyle hedefli reklam yapılması ise yasaklandı. Bu başlık, özellikle dijital oyunlar, video platformları, sosyal medya uygulamaları ve çocuklara ulaşan çevrim içi içerikler açısından önemli sonuçlar doğurabilir.
Influencer Reklamlarında “Reklam” ve “Tanıtım” İfadesi Zorunlu Olacak
Kamuoyunda influencer olarak bilinen sosyal medya etkileyicilerinin paylaşımlarına da yeni kurallar getirildi. Buna göre bir kazanç, indirimli ürün, hizmet ya da etkinliğe katılım karşılığında yapılan paylaşımlarda reklam niteliğinin açıkça anlaşılması gerekecek.
Bu tür içeriklerde “reklam” veya “tanıtım” ibarelerinin kullanılması zorunlu hale getirildi. Böylece takipçinin, izlediği içeriğin doğal bir tavsiye mi yoksa ticari iş birliği mi olduğunu daha net görmesi amaçlanıyor.
İndirimli Satış Reklamlarında Yeni Ölçü
İndirimli satış reklamlarında da tüketiciyi yanıltabilecek uygulamaların önüne geçilmesi hedefleniyor. Düzenlemeye göre indirim başlangıç tarihinden önceki son 10 gün içinde uygulanan en düşük fiyat, üzeri çizilerek “indirimden önceki fiyat” olarak gösterilebilecek.
Meyve ve sebze gibi çabuk bozulabilen ürünler ile hizmetlerde ise indirimli fiyattan bir önceki fiyat esas alınacak. Bu kural, “önce fiyatı artır, sonra indirim var gibi göster” tartışmalarını azaltabilecek nitelikte.
Yapay Zekâ Reklamlarında Açık Uyarı Dönemi
Yapay zekâ ile oluşturulan reklamlar da düzenlemenin ana başlıklarından biri oldu. Reklamlarda yapay zekâ kullanılarak insandan ayırt edilemeyecek dijital karakterlere yer verilmesi halinde, bunun açık ve anlaşılır biçimde belirtilmesi zorunlu olacak.
Ayrıca gerçek bir kişinin yapay zekâ ile oluşturulmuş dijital kopyasının, bir mal veya hizmeti bizzat deneyimlediği izlenimi verecek şekilde kullanılması yasaklandı. Bu düzenleme, özellikle ünlü isimlerin yüzü, sesi veya görüntüsü kullanılarak hazırlanan tanıtımlar açısından yeni bir sınır çiziyor.
Şikâyet Platformlarında Süre 48 Saate İniyor
Tüketici şikâyetlerinin yayımlanmasından önce satıcı veya sağlayıcılara tanınan cevap verme süresi 72 saatten 48 saate düşürüldü. Bu süre içinde yanıt verilmemesi halinde değerlendirmeler doğrudan yayımlanabilecek.
Bu değişiklik, tüketici şikâyetlerinin daha kısa sürede görünür hale gelmesini sağlayacak. Satıcılar açısından ise şikâyet yönetiminde daha hızlı hareket edilmesi gereken bir dönem başlayacak.
Çevre, Takviye Gıda ve Akademik Unvanlara Sıkı Denetim
Çevresel beyan içeren reklamlarda “çevre dostu” gibi genel ifadelerin açıklama yapılmadan kullanılması yasaklandı. Çevresel iddiaların, ürün veya hizmetin yaşam döngüsünün hangi aşamasına ilişkin olduğunun belirtilmesi gerekecek.
Takviye edici gıda reklamlarında, bu ürünlerin normal beslenmede tüketilen gıdaların yerine geçtiği izlenimi oluşturulamayacak. Ticari reklam ve ilanlarda akademik unvanların tüketiciyi yanıltacak şekilde kullanılamayacağı da yönetmeliğe eklendi.
Tüketici değerlendirmeleri için de yeni kriterler belirlendi. Satın alma sürecinin doğrulanamadığı mecralardan alınan yorumlar yayımlanamayacak. Değerlendirmeler farklı başlıklar altında ayrılıyorsa, tüketicinin tüm yorumlara açık ve kolay erişilebilir şekilde ulaşabilmesi gerekecek.
Tüketici İçin Kısa Rehber
Yeni düzenleme tüketiciye ne sağlar?
• Çocuklara yönelik profilleme temelli hedefli reklamlar yasaklanıyor.
• Influencer paylaşımlarında reklam ve tanıtım ibaresi daha görünür olacak.
• İndirimli satışlarda önceki fiyatın nasıl belirleneceği netleşiyor.
• Yapay zekâ ile oluşturulan karakter ve dijital kopyalar açıkça belirtilecek.
• Şikâyet platformlarında cevap süresi 72 saatten 48 saate inecek.
• “Çevre dostu” gibi genel ifadeler dayanak olmadan kullanılamayacak.
• Doğrulanamayan tüketici yorumları yayımlanamayacak.
Süreç 1 Ağustos’ta Başlıyor
Ticaret Bakanlığı’nın duyurduğu yeni kurallar, 1 Ağustos 2026’dan itibaren reklam verenler, dijital platformlar ve sosyal medya tanıtımları için daha açık, daha denetlenebilir ve tüketici lehine daha şeffaf bir dönem başlatacak.
