Tüketiciler Birliği Genel Başkan Vekili Nesih Tanrıverdi, mahkemelerin verdiği “misli ile değişim” kararlarının icra aşamasında yaşanan aksaklıklara dikkat çekerek, üretimi durmuş ürünlerde tüketicilerin güncel piyasa değerinin altında ödemelerle mağdur edildiğini vurguladı.
Mahkemeyi Kazanan Tüketiciye İcra Engeli: Üretimi Durmuş Mallarda Hak Arama Rehberi
Tüketiciler Birliği Genel Başkan Vekili Nesih Tanrıverdi, ayıplı mallarda tüketicinin en kritik haklarından biri olan “misli ile değişim” kararlarının uygulanmasında ciddi sorunlar yaşandığını açıkladı. Yüksek enflasyon ortamında bu hakkın öneminin arttığını belirten Tanrıverdi, icra müdürlüklerindeki uygulama hataları nedeniyle hak sahiplerinin mağduriyetinin yıllarca sürdüğünü ifade etti.
Yargıtay Kararı Bile Çözüm Olmayabiliyor
Ayıplı bir araç satın alan tüketicinin 2006 yılında başlattığı hukuk mücadelesini örnek gösteren Tanrıverdi, yerel mahkeme ve Yargıtay tarafından haklı bulunan vatandaşın, icra aşamasında “bu model artık üretilmiyor” yanıtıyla karşılaştığını belirtti.
Sürecin 16 yılı bulabildiğine değinen Tanrıverdi, icra müdürlüklerinin ve bilirkişilerin hatalı değer tespitleri nedeniyle tüketicinin elindeki eski ve ayıplı aracın bile, kendisine teklif edilen “sıfır araç bedelinden” daha değerli hale geldiği trajikomik durumların yaşandığını söyledi.
İcra İflas Kanunu Ne Diyor?
Nesih Tanrıverdi, hukuksuz uygulamaların önüne geçmek için ayıplı mal değişimi sürecinde İcra İflas Kanunu’nun 24. maddesinin açık olduğunu hatırlattı. Kanuna göre, eğer değişim kararı verilen mal artık piyasada bulunmuyorsa, malın değerinin icra müdürü tarafından belirlenmesi gerekiyor.
Bu noktada icra müdürü; ticaret odaları, borsa veya bilirkişi aracılığıyla malın haciz tarihindeki güncel rayiç bedelini tespit etmekle yükümlü tutuluyor. Tanrıverdi, borçluya gönderilen değer muhtırasının tebliğinden itibaren tüketicinin faiz isteme hakkının da doğduğunu vurguladı.
Tüketiciler Hangi Haklara Sahip?
Tüketicilerin mağdur olmaması için yargılama ve icra sürecinde dikkat etmesi gereken noktaları sıralayan Tanrıverdi, şu bilgilere yer verdi:
-
Dört Seçimlik Hak: Ayıplı mal durumunda sözleşmeden dönme, bedel indirimi, ücretsiz onarım veya misli ile değişim haklarından biri tercih edilebilir.
-
Rayiç Bedel Takibi: Ürün piyasada yoksa, bilirkişinin belirlediği rakamın ürünün güncel ikinci el piyasasının dahi altında kalmamasına dikkat edilmelidir.
-
İtiraz Hakkı: Hatalı değer tespiti yapan bilirkişi raporlarına ve icra dairesi işlemlerine karşı süresi içinde mahkemeye itiraz edilmelidir.
Tanrıverdi, sürecin sağlıklı işlemesi için icra müdürlüklerinin yasayı doğru uygulaması ve avukatların süreci titizlikle yönetmesi gerektiğini belirterek sözlerini tamamladı.
Tüketici hakları konusundaki güncel gelişmeleri takip etmek, hak kaybına uğramamanız için büyük önem taşıyor.
Editörün Notu
Hukuk Labirentinde Kaybolmamak İçin…
Bir hak mücadelesinin tam 16 yıl sürmesi, sadece hukuki bir süreç değil, aynı zamanda bir sabır testidir. Tüketiciler Birliği Genel Başkan Vekili Nesih Tanrıverdi’nin de dikkat çektiği gibi; mahkemede haklı çıkmak bazen yolun sadece yarısıdır. Asıl mesele, o kararın icra dairesinin tozlu raflarında veya yanlış bilirkişi raporlarında eriyip gitmesine izin vermemektir.
Biz bu haberi hazırlarken sadece bir mağduriyeti aktarmayı değil, İcra İflas Kanunu Madde 24 gibi elinizdeki en güçlü “anahtarları” hatırlatmayı amaçladık. Unutmayın; hakkınızı bilmek, o hakkı savunmanın ilk ve en önemli adımıdır. Enflasyonun ve piyasa koşullarının bu kadar değişken olduğu bir dönemde, “güncel rayiç bedel” mücadelesinden vazgeçmeyin.
Adalet geç de olsa tecelli eder; yeter ki doğru kapıyı, doğru anahtarla çalmayı bilin.
