- Ticaret Bakanlığı, yapay zeka destekli e-PGD Sistemi ile güvensiz ürünleri tespit etmeye hazırlanıyor.
- Sistem, ürün ilanlarındaki metin ve görselleri analiz ederek riskli ürünleri denetçilerin önüne düşürecek.
- Bakanlık verilerine göre e-ithalat kapsamında incelenen ürünlerde yüzde 81 oranında güvensizlik tespit edildi.
- Güvensiz veya mevzuata aykırı ilanların, bildirim sonrası en geç 24 saat içinde kaldırılması gerekiyor.
Ticaret Bakanlığı, yapay zeka destekli e-PGD Sistemi ile internet ortamında satışa sunulan güvensiz ürünleri daha hızlı tespit etmeyi hedefliyor. Bakan Ömer Bolat, pilot testleri tamamlanan sistemin kısa süre içinde devreye alınacağını açıkladı.
Ticaret Bakanlığı Denetimlerde Yapay Zeka Dönemine Geçiyor
İnternetten yapılan alışverişler her geçen gün artarken, ürün güvenliği konusu da yeni bir boyut kazanıyor. Ticaret Bakanlığı, özellikle dijital platformlarda satılan ürünlerin daha etkin denetlenmesi amacıyla geliştirdiği Elektronik Piyasa Gözetimi ve Denetimi (e-PGD) Sistemi’ni devreye almaya hazırlanıyor.
Ticaret Bakanı Ömer Bolat, Ürün Güvenliği Haftası Açılış Konferansı’nda yaptığı açıklamada, sistemin yapay zeka destekli metin ve görsel analizleri kullanarak riskli ürünleri tespit edeceğini söyledi.
Bakanlığa göre sistemin temel amacı, milyonlarca ürün arasından risk taşıyan ilanları hızlı şekilde belirlemek ve denetçilerin önüne doğrudan sunmak.
Yapay Zeka Ürün İlanlarını Tarayacak
Yeni sistem yalnızca gelen şikayetleri değerlendirmekle sınırlı kalmayacak.
e-PGD, ürün açıklamalarını, görselleri ve mevcut veri tabanlarını analiz ederek mevzuata aykırı veya güvenlik riski taşıyan ürünleri belirlemeye çalışacak.
Bu sayede denetim ekiplerinin sahaya çıkmadan önce daha isabetli risk analizi yapabilmesi hedefleniyor.
Ticaret Bakanlığı’nın açıklamasına göre sistem, TAREKS ve PGD-BİS verilerinden de yararlanacak.
e-İthalatta Ortaya Çıkan Sonuçlar Dikkat Çekti
Bakan Bolat’ın paylaştığı veriler, yurt dışından gelen bazı ürünlerde güvenlik sorunlarının boyutunu ortaya koydu.
Bakanlık tarafından yapılan analizlerde, e-ithalat kapsamında incelenen ürünlerde yüzde 81 oranında güvensizlik tespit edildiği açıklandı.
Bazı ürünlerin sağlık ve güvenlik kriterlerine 10 ila 40 kat arasında değişen seviyelerde aykırılık içerdiğinin belirlendiği ifade edildi.
Bu sonuçların ardından, yurt dışı e-ticaret platformları üzerinden yapılan bazı basitleştirilmiş ithalat işlemleri 1 Şubat 2026 itibarıyla durduruldu.
Dijital Ürün Pasaportu Dönemi Yaklaşıyor
Ticaret Bakanlığı’nın üzerinde çalıştığı bir diğer konu ise “Dijital Ürün Pasaportu”.
Bu sistem sayesinde bir ürünün üretimden tüketiciye ulaşana kadar geçen süreçteki bilgileri dijital olarak takip edilebilecek.
Özellikle elektronik ürünler, tekstil ürünleri ve sanayi mallarında ürün geçmişinin daha şeffaf hale gelmesi amaçlanıyor.
Avrupa Birliği’nin de benzer çalışmalar yürüttüğü belirtilirken, Türkiye’nin mevzuat uyum çalışmalarını sürdürdüğü açıklandı.
E-Ticaret Hacmi Rekor Seviyelere Ulaştı
Türkiye’de e-ticaret pazarı büyümeye devam ediyor.
Ticaret Bakanlığı verilerine göre 2025 yılında e-ticaret hacmi yaklaşık 4,6 trilyon liraya, işlem sayısı ise 6 milyara ulaştı.
Bu büyüklük, ürün güvenliği denetimlerinin artık yalnızca fiziksel mağazalarla sınırlı kalamayacağını gösteriyor.
Yetkililer, dijital platformlarda yapılan satışların da aynı güvenlik standartlarına tabi olması gerektiğini vurguluyor.
Bilmeniz Gerekenler
📌 Ticaret Bakanlığı’nın yapay zeka destekli e-PGD Sistemi pilot testleri tamamlandı.
📌 Sistem, ürün ilanlarındaki metin ve görselleri analiz ederek riskli ürünleri belirlemeyi hedefliyor.
📌 Bakanlık analizlerinde e-ithalat ürünlerinde yüzde 81 oranında güvensizlik tespit edildi.
📌 Güvensiz olduğu belirlenen ilanlar, bildirim sonrası en geç 24 saat içinde yayından kaldırılmak zorunda.
📌 Dijital Ürün Pasaportu uygulamasıyla ürünlerin tüm yaşam döngüsünün takip edilmesi planlanıyor.
Tüketiciler Nelere Dikkat Etmeli?
Uzmanlar, internetten alışveriş yaparken yalnızca fiyatı değil, ürün güvenliği bilgilerini de kontrol etmenin önemine dikkat çekiyor. Ürünün üretici veya ithalatçı bilgileri, uygunluk işaretleri ve satıcı bilgileri görünmüyorsa tüketicilerin ekstra dikkatli davranması tavsiye ediliyor.
Özellikle yurt dışı kaynaklı platformlardan verilen siparişlerde ürün açıklamalarının dikkatle incelenmesi ve şüpheli durumlarda platformların ürün güvenliği temas noktalarına bildirim yapılması mümkün bulunuyor.
Son Değerlendirme
Ticaret Bakanlığı’nın devreye almaya hazırlandığı yapay zeka destekli e-PGD Sistemi, dijital ticaret büyürken ürün güvenliği denetimlerinde yeni bir dönemin kapısını aralayabilir.
e-PGD Sistemi nedir?
e-PGD (Elektronik Piyasa Gözetimi ve Denetimi Sistemi), Ticaret Bakanlığı’nın yapay zeka destekli analizlerle güvensiz ürünleri tespit etmek amacıyla geliştirdiği dijital denetim sistemidir.
Yapay zeka ürünleri nasıl denetleyecek?
Sistem, ürün ilanlarındaki metinleri, görselleri ve mevcut denetim verilerini analiz ederek risk taşıyan ürünleri belirlemeye yardımcı olacak.
e-PGD Sistemi ne zaman devreye girecek?
Ticaret Bakanı Ömer Bolat, pilot testleri tamamlanan sistemin çok yakında kullanıma açılacağını açıkladı.
Dijital Ürün Pasaportu nedir?
Dijital Ürün Pasaportu, bir ürünün üretimden satışa kadar olan süreçteki bilgilerini dijital olarak takip etmeyi amaçlayan yeni bir sistemdir.
