Satış sonrasında tüketicilerin ne tür haklara sahip olduğu konusunda hem yasa ve yönetmeliklerden kaynaklanan bazı belirsizlikler bulunması hem de mevzuatta yer verilen hakların varlığı konusunda gerek tüketicilerin gerekse muhataplarının yeterli bilinç düzeyinde olmaması nedeniyle bazı problemler yaşandığını biliyoruz.
Bu nedenle, bu konuyu ardışık iki yazı ile açıklamakta fayda görüyorum.
Satış Sonrası Hizmet Dönemleri
Satış sonrası hizmetleri iki döneme ayırmak gerekir:
-
Garanti süresini içeren dönem,
-
Garantinin bitiminden başlayıp kullanım ömrü boyunca süren dönem.
Garanti Dönemi ve Sorumluluklar
Bu dönemdeki problemlerden hem satıcılar hem de imalatçı/ithalatçılar birlikte/müteselsilen sorumludurlar. Yaşanan problem üretim kaynaklı da olsa tüketiciler satıcıları muhatap alarak hak talebinde bulunabilirler. Tüketiciler bu dönemde yaşanan problemlerle ilgili ne tür haklara sahip olduklarını üç aşağı beş yukarı biliyorlar.
Tüketicinin Dört Seçimlik Hakkı
Mal ayıplı çıktığında tüketicilerin dört seçimlik hakkı vardır:
-
Ücretsiz Onarım İsteme Hakkı: Tüketicinin, ücretsiz onarım hakkını seçmesi durumunda satıcı; işçilik masrafı, değiştirilen parça bedeli ya da başka herhangi bir ad altında hiçbir ücret talep etmeksizin malın onarımını yapmak veya yaptırmakla yükümlüdür. Tüketici, ücretsiz onarım hakkını üretici veya ithalatçıya karşı da kullanabilir. Satıcı, üretici ve ithalatçı, tüketicinin bu hakkını kullanmasından müteselsilen sorumludur.
Tüketicinin, ücretsiz onarım hakkını kullanması halinde malın;
-
Garanti süresi içinde tekrar arızalanması,
-
Tamiri için gereken azami sürenin aşılması,
-
Tamirinin mümkün olmadığının; yetkili servis istasyonu, satıcı, üretici veya ithalatçı tarafından bir raporla belirlenmesi,
durumlarında; tüketici diğer seçimlik haklarına dönebilir.
-
-
Bedel iadesini içeren sözleşmeden dönme,
-
Ayıp oranında bedel indirimi,
-
Malın ayıpsız misli ile değiştirilmesi.
Sonuç ve Önemli Notlar
Satıcı, tüketicinin seçimlik hak talebini reddedemez. Bu talebin yerine getirilmemesi durumunda satıcı, üretici ve ithalatçı müteselsilen sorumludur.
Değiştirilen malın garanti süresi, satın alınan malın kalan garanti süresi ile sınırlı olur.
